Ga naar hoofdinhoud

‘Mensen van Zuyderland, dank voor jullie brief’: minister De Jonge reageert op noodkreet

17 Apr 2021

‘Beste minister, Hugo, dank voor je prima reactie op onze brief en dank voor de vaccinatie toezegging voor ziekenhuis zorg collega’s. Het zou geweldig zijn als je langskomt. Zeer welkom. Laat maar weten wanneer dat in je agenda past. Wij maken tijd.’

Met deze bewoordingen reageerde David Jongen, voorzitter Raad van Bestuur, namens heel Zuyderland op de uitgebreide reactie die minister Hugo de Jonge zaterdagmorgen op Facebook deelde. Het bericht van De Jonge volgde op een open brief die Zuyderland vrijdag het land instuurde namens alle medisch specialisten, verpleegkundigen en de Raad van Bestuur. Daarin werd een noodkreet geuit over het vaccinatiebeleid, waarbij benadrukt werd dat ‘niets doen en afwachten leidt tot meer – en niet tot minder – schade’. Lees de volledige brief hier terug >

Perspectief
Door de reactie van minister Hugo de Jonge (die je beneden kunt lezen) en de beloofde vaccinaties hebben we perspectief om een paar dagen uit te trekken en na te gaan hoe concreet de toezeggingen zijn van het Ministerie van VWS. Dinsdag staat in Zuyderland een overleg gepland over wat qua vaccinaties de beste opties zijn.

Reactie Hugo de Jonge
De minsiter reageerde zaterdagmorgen in de volgende bewoordingen op de brief van Zuyderland:


Rotterdam, 17 april

Beste mensen van het Zuyderland,

Dank voor jullie brief waarin jullie op een indringende wijze uiting geven aan jullie zorgen (https://www.zuyderland.nl/…/het-vaccinatie…/). Over de enorme druk op de ziekenhuiszorg, nu al ruim een jaar lang. Over de enorme gezondheidsschade die dit virus aanricht. Over de enorme angst om zelf ziek te worden. En over de keuzes die ik maak in het vaccinatiebeleid. Ongeduld en onbegrip, dat lees ik in jullie brief. Graag wil ik op jullie brief reageren. Het ongeduld deel ik, hoe sneller we vaccineren hoe eerder we deze crisis achter ons kunnen laten. Ik hoop het onbegrip weg te kunnen nemen, door mijn keuzes nader toe te lichten.

1. *AstraZeneca voor 60-plussers.*

Het vaccin van AstraZeneca, dat door de patiënt die jullie noemen in de brief kennelijk is geweigerd, is juist zeer geschikt voor mensen ouder dan 60. Dat is wat de Gezondheidsraad adviseert, dat is wat ik heb besloten, dat is wat we tegen iedereen moeten zeggen: AstraZeneca zetten we in voor de mensen boven de 60, want voor hen is het veilig en effectief. Het risico op een ernstig ziektebeloop door corona is juist voor hen groot, het risico op die zeer ernstige, zeer zeldzame bijwerking waar het steeds over gaat juist niet.

2. *AstraZeneca niet voor 60-minners.*

Voor mensen jonger dan 60 ligt het anders. Het vaccin kan in zeer zeldzame gevallen bij mensen jonger dan zestig een zeer ernstige bijwerking hebben: het gaat om uitgebreide trombose in combinatie met een laag aantal bloedplaatjes waardoor bloedingen kunnen optreden. Dat kan bijvoorbeeld resulteren in een longembolie in combinatie met een hersenbloeding, met ernstige invaliditeit of de dood tot gevolg. In Nederland meldde Lareb – het bijwerkingencentrum – 8 gevallen (op toen ruim 400.000 AstraZeneca-vaccinaties, waarvan zo’n 250.000 aan mensen onder de 60). Je kunt de volgende rekensom maken, aldus de voorzitter van de Gezondheidsraad: als je zou doorprikken met AstraZeneca ook onder de 60 jaar kun je 60 tot 90 mensen verwachten met deze heel ernstige bijwerking, waarvan een deel in een rolstoel zou komen en ongeveer een kwart overlijdt. De Gezondheidsraad stelt vast dat het risico op sterfte door corona voor mensen jonger dan 60 net zo groot of zelfs kleiner is dan het risico op sterfte door deze zeer zeldzame, zeer ernstige bijwerking.

3. *Voor 60-minners een ander vaccin.*

De ‘risk-benefit’ ratio – de balans tussen de voor- en nadelen – is dus met AstraZeneca onder de 60 echt volkomen anders dan voor mensen boven de 60. Vandaar het besluit om door te gaan met AstraZeneca boven de 60, maar voor mensen onder de 60 een alternatief vaccin aan te bieden. En die alternatieven hebben we voorhanden, voor alle groepen onder de 60 die nu op AstraZeneca rekenden, is al een alternatief vaccin gevonden: Pfizer, Moderna of Janssen. Noch de volgorde, noch de planning van de vaccinatie-operatie lijdt dus onder het besluit om AstraZeneca alleen nog boven de 60 in te zetten. De tweede helft van mei blijft – uiteraard onder het voorbehoud van het doorkomen van de afgesproken leveringen – staan als het moment waarop we alle 60-plussers en de mensen met het hoogste medische risico in ieder geval die eerste prik hebben gegeven. En begin juli moeten alle mensen die dat willen die eerste prik kunnen hebben gehad.

4. *AstraZeneca als keuze-optie?*

En als 60-minners – ondanks het feit dat er voor hen een alternatief is – nou zelf dat risico willen nemen? Als de gedachte erachter is dat je dan eerder aan de beurt zou zijn: dat gaat niet op. Eerst zullen we de mensen met de grootste kwetsbaarheid moeten doen – die strategie is nooit gewijzigd. En voorlopig – zeker tot het eind van mei – hebben we de leveringen van AstraZeneca hard nodig om onze 60-plussers mee te vaccineren.

5. *Zo snel mogelijk vaccineren van ziekenhuismedewerkers.*

Voor mensen onder de 60 die op AstraZeneca rekenden is er een alternatief gevonden. Wat voor ziekenhuismedewerkers natuurlijk heel vervelend is, is dat het alternatief – Janssen – deze week uit voorzorg ‘on hold’ moest worden gezet. Volgende week hoop ik op basis van EMA-onderzoek een besluit te kunnen nemen over het inzetten van Janssen. Mocht dat niet lukken, dan zal er eind volgende week sowieso een levering vaccins naar de ziekenhuizen gaan, daar hebben we Pfizer voor gereserveerd. En twee weken later nog een levering, om zo alle ziekenhuismedewerkers met patiëntcontact te kunnen vaccineren. Dat heb ik afgesproken met de ziekenhuizen.

6. *Vertrouwen en vaccinatiebereidheid.*

Het is spijtig dat u een meneer heeft moeten opnemen die al gevaccineerd had kunnen zijn en het is net zo spijtig dat hij zijn besluit kennelijk heeft gebaseerd op zijn angst voor een vaccin dat voor hem veilig was en hem had kunnen behoeden voor deze opname. Aan ons allemaal de taak om iedereen ervan te doordringen dat vaccins noodzakelijk en effectief zijn. En veilig. En om dat laatste met gezag te kunnen zeggen, moeten we signalen over (ernstige) bijwerkingen serieus nemen en daar naar handelen. Stelt u zich eens voor dat de minister van Volksgezondheid na de meldingen door het bijwerkingencentrum Lareb zou hebben gezegd: ‘niks aan de hand mensen, gewoon doorprikken.’ Terwijl voor mensen onder de 60 geldt – lees het advies van de Gezondheidsraad er maar op na – dat het risico op sterfte door corona voor mensen jonger dan 60 net zo groot of zelfs kleiner is dan het risico op sterfte door deze zeer zeldzame, zeer ernstige bijwerking. Wat zou dat hebben gedaan met het vertrouwen? En vertrouwen in de veiligheid van vaccins is essentieel voor de vaccinatiebereidheid. En de vaccinatiebereidheid is essentieel om met elkaar dit virus te overwinnen. Mensen moeten kunnen rekenen op een overheid die handelt uit voorzorg en veiligheid vooropstelt.

Iedere coronapatiënt die in het ziekenhuis of op de intensive care terechtkomt, is er een te veel. Dat zijn we allemaal met elkaar eens. Het is niet voor niets dat we al maanden in een lockdown zitten, kinderen van school thuis hebben gehouden, klassen nog steeds regelmatig in quarantaine worden gezet en ondernemers al maanden hun zaak gesloten hebben. De belangrijkste troef tegen corona is vaccinatie, en alle inzet is erop gericht die vaccins zo goed en snel mogelijk bij de mensen te krijgen die ze nodig hebben. We willen allemaal dat het sneller gaat: sommige mensen omdat ze weten dat een virusinfectie desastreus voor ze is, anderen omdat ze dolgraag willen dat ze weer naar de universiteit kunnen, dat ze hun restaurant weer kunnen openen, dat ze hun ouders weer in de armen kunnen sluiten. Voor de mensen in de frontlinie van de zorg kan het vaccineren niet snel genoeg gaan, om toe te komen aan andere zorg dan coronazorg maar ook omwille van de eigen veiligheid. En terecht. Iedereen mag erop rekenen dat de mensen in de vaccinatie-operatie – bij het ministerie, bij het RIVM, bij de GGD – zich 7 dagen per week het schompes werken om te zorgen dat het zo snel mogelijk gaat. En laten we over dat tempo ons ongeduld nooit loslaten, maar ook weer niet te somber zijn. Het vaccineren gaat zo snel als de leveringen van de vaccins die binnenkomen. Dat is dé bepalende factor. We zitten nu op ruim 4 miljoen prikken. Over een maand hopen we op het dubbele te zitten.

Tot slot. Ik hoop jullie binnenkort te bezoeken. Om jullie ervaringen te horen, jullie zorgen, jullie frustratie, jullie wensen. En om jullie mijn grote bewondering over te brengen. Dat we met elkaar nu al zo lang mogen rekenen op de mensen in de frontlinie van de crisis is iets heel bijzonders, en iets om heel erg dankbaar voor te zijn.

Hartelijke groet!

Hugo de Jonge

[ Bron: Facebook-pagina Hugo de Jonge ]